Biuletyn Informacji Publicznej wersja
kontrastowa
18°
poniedziałek, 10.08.2020 r. imieniny: Bianki, Borysa, Wawrzyńca
Biuletyn Informacji Publicznej
Powrót

Amazing Grace: Aretha Franklin

Amazing Grace: Aretha Franklin „Amazing Grace” opowiada o wpływie Afroamerykanów na amerykańską kulturę początku lat siedemdziesiątych. Film ten jest szczególnym skarbem dla historii amerykańskiej muzyki: pokazuje narodziny nowoczesnego gospel ale także zwraca uwagę na przełomowy moment w historii muzyki soul. Oto ponowne ukoronowanie „Królowej Soul’u”, ale także koniec ery muzyki afro-amerykańskiej w Atlantic Records. Amazing Grace to najważniejszy dokument o amerykańskiej muzyce jaki został kiedykolwiek wyprodukowany!

Przyjrzyjmy się jego historii…

W 1971 r. Aretha Franklin już była Królową Soul - najjaśniejszą amerykańską gwiazdą śpiewu. Zwieńczając pięć lat jej obecności na szczytach list przebojów, Aretha i jej producent, Jerry Wexler z Atlantic Records, zdecydowali, że następnym krokiem będzie powrót do muzyki jej młodości, do świata amerykańskiej muzyki gospel. Nagrany na żywo, w kościele ks. Jamesa Clevelanda w Watts w Kalifornii, album „Amazing Grace” stał się najlepiej sprzedającym się albumem w całej karierze Arethy Franklin i... najlepiej sprzedającym się albumem Gospel wszechczasów. Sesja filmowa, która odbyła się przed rozentuzjazmowaną, natchnioną i tańczącą publicznością, została sfilmowana przez nagrodzonego Oscarem reżysera Sydney Pollack’a. Dziś, 48 lat później, film ten jest wyjątkowym świadectwem wielkości Arethy Franklin i przenosi nas na chwilę wstecz, do lat siedemdziesiątych - szczególnego momentu w historii amerykańskiej muzyki i społecznych przemian.

Atlantic Records – pionierska wytwórnia w której nagrywali: Ray Charles, Crosby, Stills, Nash and Young, Otis Redding, Led Zeppelin, Cream, Robert Flack, John Coltrane i wiele innych wspaniałych artystów jazzowych, r&b i pop, od 1970 roku stał się częścią Warner Communication - amerykańskiego giganta medialnego. Gdy tylko Warner Brothers Films ,w ramach koncernu, dowiedzieli się o planach Arethy i jej producenta, natychmiast zdecydowali się sfilmować sesję! Joe Boyd, muzyczny dyrektor w Warner Brothers, który chwilę wcześniej przybył do Los Angeles, po sukcesach jako producent w Wielkiej Brytanii (Nick Drake, Pink Floyd, Fairport Convention itp.), zaproponował zatrudnienie Jima Signorelliego, twórcę filmów dokumentalnych i jego zespołu kamerzystów 16mm - wszyscy byli weteranami kręcenia muzyki na żywo. Zanim podpisano umowę z Signorellim, prezes Warner Brothers, Ted Ashley, wspominał o projekcie podczas spotkania z Pollackiem, który został właśnie nominowany do Oscara za reżyserie filmu „Czyż nie dobija się koni”, a którego film „Jeremiah Johnson” miał zostać wydany przez Warner Brothers. Pollack – wielki fan Arethy, nie wahał się ani chwili, przystał na propozycję i zabrał się za kręcenie filmu „Making of Amazing Grace”.

W momencie nagrywania „Amazing Grace” w lutym 1972 r. , muzyka soul, muzyka gospel, ogólnie rzecz biorąc, muzyczny biznes i relacje społeczności afroamerykańskiej z pozostałą częścią społeczeństwa, były w ciągłym napięciu. Wytwórnia Atlantic była pionierem sprzedaży „czarnej” muzyki białym odbiorcom: The Coasters, The Drifters, Ruth Brown, Ray Charles, Solomon Burke, Otis Redding, Sam & Dave, Wilson Pickett przewodzą ogromnej liście afroamerykańskich gwiazd, które marka sprzedawała w latach 50tych i 60. Aretha pierwotnie podpisała kontrakt z Columbia Records, pod kierownictwem znakomitego Johna Hammonda, obserwatora talentów Billie Holiday, Count Basie, Boba Dylana i Bruce'a Springsteena. Kiedy jej kariera w Columbii się nie rozwijała, wziął ją pod swe skrzydła Atlantic i pod świetnym przewodnictwem Jerry'ego Wexlera (człowieka, który wynalazł termin „rythm & blues”) , jej kariera nabrała tempa. Począwszy od 1967 roku, jej seria przebojów - „I Never Loved A Man”, „Respect”, „Baby I Love You”, „Chain of Fools”, „Think”, „Don't Play That Song” - utrzymywała Atlantic na szczycie zarówno list pop jak i R&B. Śmierć Otisa Reddinga, oraz odejście Raya Charlesa ze stajni artystów do konkurencyjnej firmy powoduje, że Atlantic powoli traci związek ze swym dziedzictwem R&B. Jednak sukces Arethy przykrywa ten fakt.

Miłość do muzyki soul, zacząwszy od Supremes aż po Al’a Greena, zjednoczyła Amerykę białych i czarnoskórych. Jednak na początku lat 70. ruch na rzecz praw i swobód obywatelskich załamał się, a jego porażka w połączeniu z zabójstwami Martina Luthera Kinga i Malcolma X doprowadziły do umocnienia się ruchu Black Power i rosnącego wyobcowania czarnoskórych i ich muzyki - z głównego nurtu białych. Wytwórnie takie jak Atlantic, coraz częściej kierowały swoją przyszłość w stronę dynamicznie powstających zespołów rockowych, składających się tylko z białych, oraz w stronę solistów-autorów piosenek. „Amazing Grace” nie było fanaberią wytwórni, ale miało być dowodem na elegancje muzyki amerykańskiej i jej historii, a także swoistym ukłonem dla dziedzictwa muzyki gospel, która przekształciła amerykańską kulturę muzyczną w latach 60. XX wieku. Miał to być ostatni moment , w którym taki hołd był nadal możliwy.

Aretha przypominała wielu afroamerykańskich artystów, którzy śpiewali gospel w kościołach. Sam Cooke, Little Richard, Otis Redding, Dinah Washington, Jackie Wilson, the Staples Singers, Ray Charles… lista ta jest nieskończona. A Ci, którzy nie dorastali w protestanckich kościołach amerykańskiego Południa lub w miastach Północy, nie mogli uciec od wpływów Mahalii Jackson, Alexa Bradforda, Clary Ward, Marion Williams, Swan Silvertones i innych wielkich postaci Złotej Ery Gospel.

Ale podczas gdy wszyscy byli mocno pochłonięci gospel, Aretha miała to szczęście że miała szczególne pochodzenie: jej ojciec, CL Franklin, był prawdopodobnie największym kaznodzieją i artystą gospel, znakomitym pieśniarzem, a także przyjacielem Martina Luthera Kinga. Był wpływową postacią, która koncertowała w całym kraju z programem gospel, a w trasy zabierał swoją wspaniałą córkę, od czasu kiedy ta była wystarczająco duża aby wyjrzeć znad ambony. Aretha uczyła się bezpośrednio od Mahalii, od Clary Ward i od Sama Cooke. „Amazing Grace” było jej powrotem do domu, jej hołdem dla ojca i dzieciństwa, które ją ukształtowało.

Warner Communications, macierzysta firma wytwórni Warner Brothers Films oraz wytwórni Warner, Reprise, Elektra i Atlantic, czerpała ogromne korzyści z wówczas nowego i modnego słowa, „korporacyjnej synergii”, dzięki sukcesowi filmu i albumu „Woodstock” z 1970 roku. Warner zapłacił za prawa do tego filmu 100 000 $; film zarobił 17 milionów dolarów, a album sprzedał się w trzech milionach egzemplarzy. Od czasu „Woodstock”, Warner wciąż poszukiwał podobnej skali Świętego Graala. Czy stało się nim „Amazing Grace”? Otóż NIE. Dlaczego? Ponieważ film Pollocka nigdy nie ujrzał światła dziennego.

Sydney Pollack był reżyserem filmów fabularnych. Dźwięk w produkcjach fabularnych jest zwykle synchronizowany w studiach dźwiękowych. Po niezwykłych dwóch dniach nagrań materiału, realizatorzy poddali się. Nie było żadnych klap, żadnych znaków, które doprowadziłyby dźwięk do synchronizacji z obrazem! Pollack zatrudnił specjalistów od czytania z ruchu ust, redaktorów którzy mieli mu pomóc zgrać wizję z fonią – jednak bez powodzenia. Przecież Sydney Pollack to reżyser nagradzanego „Czyż nie dobija się koni?” ! To nie pomogło. „Amazing Grace” zginął w skarbcach i przeleżał tam przez prawie 40 lat. Aż były producent z Atlantic, protegowany Wexlera, Alan Elliott, przybył do Wexlera w sprawie filmu, aby ostatecznie trafić do Pollacka… Wspólnie skontaktowali się z Warner Brothers i przekonali ich, że przywrócą życie temu obrazowi ponownie, tym razem przy użyciu technologii cyfrowej, która dopasuje dźwięk do obrazu. Udało się. „Amazing Grace” może nam w końcu opowiedzieć historię o wpływie Afroamerykanów na amerykańską kulturę początku lat siedemdziesiątych XX wieku…

Jest najważniejszym dokumentem filmowym przybliżającym amerykańską muzykę popularną!
Był…
Zniknął…
I znów się pojawił…Święty Graal .
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Wejherowie
Miejski Zakład Komunikacji Wejherowo
ZUK Wejherowo - Zakład Usług Komunalnych
Wejherowskie centrum kultury
MOPS Wejherowo
WEJHEROWSKIE TOWARZYSTWO BUDOWNICTWA SPOŁECZNEGO
WEJHEROWSKI ZARZĄD NIERUCHOMOŚCI KOMUNALNYCH
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna w Wejherowie
Miejski Zakład Komunikacji Wejherowo
ZUK Wejherowo - Zakład Usług Komunalnych
Wejherowskie centrum kultury
MOPS Wejherowo
WEJHEROWSKIE TOWARZYSTWO BUDOWNICTWA SPOŁECZNEGO
WEJHEROWSKI ZARZĄD NIERUCHOMOŚCI KOMUNALNYCH